NARODNI MUZEJ

POŽAREVAC

Etnologija

Branicevska oblast sastoji se iz vise antropogeografskih celina: Pomoravlja, Podunavlja, Stiga, Braniceva (u užem smislu), Zvižda, Mlave i Homolja, koje naseljavaju srpsko i vlaško stanovnoštvo, razlicito po govoru, nošnji, obrednoj tradiciji i narodnom stvaralaštvu. Ova dva etnosa su živeci zajedno na istom prostoru, u medjusobnom procesu akulturacije, izgradila posebne elemente narodne kulture koji su specificni za ovu oblast. Osnovna zanimanja seoskog stanovništva su zemljoradnja i stocarstvo, a dopunska vocarstvo, vinogradarstvo, rad u vodenici i valjavicama, lov, pcelarstvo i ispiranje zlata u dolini Peka. U gradovima i varošima stanovništvo se bavilo trgovinom i zanatstvom. Narodna nošnja stanovništva Branicevske oblasti predstavlja odraz duhovnog i umetnickog izraza. Narocito se po lepoti izdvajaju delovi ženske nošnje bogato ukrašeni vezom, aplikacijama i tkanim ornamentima. Po lepoti posebno se i u srpskoj i u vlaškoj nošnji izdvajaju zubuni. U gradovima se pocetkom veka nosila gradjanska nošnja koju cine libade, duga suknja i pojas, a na glavi fes sa barešom. Obredna praksa stanovništva Branicevskog kraja je veoma bogata. Isticu se obredi vezani za Božic, Bogojavljenje, Poklade, Todorovu nedelju, Uskrs, Biljani petak, Djurdjevdan, Duhove, zavetine i slave. Veoma je bogata i obredna praksa vezana za rodjenje, svadbu i smrt. Karakteristicni su posmrtni obredi vlaškog stanovništva: pomane(dace), posmrtne svadbe, slanje rajske svece i izlivanje vode mrtvima za dušu. Karakteristicni obredi su ,,bacanje krstova" , pobratimstvo, drugaricenje.